www.sizedebiyat.com SiZedebiyat Edebiyat Enstitüsü

DENEME sokağı

Telif Hakkı Sahibi: Ramazan YILMAZ

AH ŞU ZEVKSİZLER!  

      Hayatı sadece yeme içmeden, yatıp uyumadan ibaret sananlar, güzel sanattan anlamadıkları gibi edebiyata bakışları da acımasızcadır. Bunlar, nerede bir güzel konuşan görseler, “ Edebiyat yapıyor…  ” gibi basmakalıp tacizleriyle söze başlarlar ve ne acı, bu tacizden sonra da eğer o edebi güzellik hâlâ karşılarında durmaya devam edebilecek güçteyse bu sefer de onlar edebiyatın önündeki barikat gibi o yerlerini homurdanarak terk ederler. Ne güzel söz dinlemeye güçleri vardır böyle insanların ne de  güzel yazı okumaya yürekleri?... Çünkü güzel söz ve yazılar onları incitir. Nasıl ki yarasalar gündüzün aydınlığından mağaraların derin karanlıklarına kaçıyorlarsa onlar da edebiyattan öyle kaçarlar.

Ne acıdır ki bunların ataları, bizden önceki edebi kuşağı oluşturan edebiyatçıların karşısına aynen böyle dikilenlerdir. Edepsizlikte ( edebiyatsızlıkta ) çok başarılıydılar. Sonuçta onların güzel yazı yazanla güzel konuşanın karşısında alaycı bir şekilde “ edebiyat yapıyor ” deyişleri, çok korkunç bir anlam kazandı ve işte bugünkü zevksizlerin diline böyle dolandı. Güzelim o “ edebiyat yapmak ” deyimi, sanat eseri ortaya koymak, kitap yazmak, eser yazmak anlamlarındaki o deyimi; onların eğri büğrü kaşlarının alaycı inip kalkışında, gözlerinin o fettan bakışında, insanı çileden çıkaran o ağız eğip dudak büzmelerinde, “ palavra atmak ” anlamında bir argo söz düzeyine geriledi.

 

Onlardan daha da önce gelen edebiyatsızlarsa, üç kuşak önceki edebiyatsızlar, kötülüklerini gizli yaparlardı. En azından, kötüden taraf olmak gibi bir acımasızlığı toplumdan saklar, ancak bir fırsatını bulduklarında kötüden taraf olduklarını belli belirsiz sezdirirlerdi. Şimdi öyle değil; devir çok değişti. Günümüzün zevksizleri, güzeli ve güzelliği aynı taktiklerle yıprattıkları anda, “ yaşasın kötülük! ” diye haykırabilecek düzeyde ileri gidiyorlar. Daha acı olanı da şudur ki onların dilinde “ edebiyat yapmak ” deyimi, “ öldürün şu sanatı ” çığlığıyla aynı anlamı yüklenmeye doğru sürüklenmektedir.

 

Böylelerine karşı söylenecek söz bulamadığımda, durumu kurtarmak için atalarımızın edebiyat teriminin anlamlarını açıklarken geliştirdikleri bir anlatım biçimine sarılırım. Şöyle diyordu Merhum Dedem:

“ Edebiyat Fakültesini seçmekle iyi etmişsin evlât. Sana da bu yakışırdı. Edebiyat demek, edeple yazılıp söylenmiş, akla yatkın, ahlâklı, güzel söz söyleme sanatı demektir. Atalarımız Selçuklu ve Osmanlılar, Arap Alfabesi kullanırlardı. Arap Alfabesinde ‘ edep ’ kelimesi, ‘ E D B ’ şeklinde yazılırdı. Bu üç harfin birinci açılımı ‘ E ’ el, ‘ B ’ Bel, ‘ D ’ dildir. Şifre gibi. Aslan oğlum, torunum, ben sana haddim olmayarak biraz edebiyat yapmaya kalkıyorum şimdi. Bağışla, birkaç buçuk bilgimizi aktaralım istedim… Bu şifre gibi harflerin ikinci açılımı ve yorumu da şöyle: “ Elini, dilini, belini kontrol edebilen insana edepli, terbiyeli deriz. Elini, dilini, belini kontrol edemeyen insana da edepsiz, terbiyesiz deriz. Edebiyatın kökeni, sadece güzel söz söyleme ve güzel yazı yazma değildir. Edebiyatın kökeninde güzel ahlâk, eğitim, disiplin vardır. Hadi sana başarılar dilerim, torunum, gel alnından bir kez öpeyim ”

 

Sizedebiyatta haftanın konusunun “ Edebiyat Yapmak ” deyimi olduğu bana duyurulunca, bunlar aklıma geliverdi efendim. Ama şimdi ben, bütün bunları hatırlayınca hüzünlendim. İnanın üzgünüm, hem de çok üzgünüm. Zevksizler, bu zırcahiller, kısacası edebiyatsızlar galip geldi; söz dinleyen, kitap okuyan kimse kalmadı. Bu zevksizler, iltifat ederek konuşan, nazik davranan, saygılı söz söyleyenlere de, “ yağcı ”, “ yağcılarda inecek var ” gibi bir dizi saldırıda bulunarak toplumdaki nazik, saygılı görgülü davranışları da yoğaltıyorlar. Korkarım bu gidişle geleceğin karanlığında, bağıran, çağıran, söven, sayan, kaba saba sözler sarf ederek birbiriyle dalaşan bir toplum olacağız.

 

En iyi dileklerimle herkesi saygıyla selâmlıyorum.

 

" Edebiyat Atölyesi Pazartesi Çalışmaları " ndan: 93. hafta,  03.07.2006 / 09.07.2006 Haftanın konusu: Edebiyat Yapmak üzerine

 

: Ramazan YILMAZ,  Ankara, 27.07.2006, 13:54                                              diğer bir deneme için

                            

Bir Önceki Yapıt Teknik Aksaklık Bildiriniz Edebiyat Atölyesi Girisi Türkce veya Diğer Bir Dil Yanılgısını Bildiriniz Sözlük Telif Hakları Kanunu İmla Kılavuzu  Bu yazarımız/Bu yapıt hakkında  Radyolu Dakikalar ODA AKDENİZ ODA EGE ODA MARMARA Enstitü Girisi Bir Sonraki Yapıt