www.sizedebiyat.com SiZedebiyat Edebiyat Enstitüsü

DENEME sokağı

Telif hakkı sahibi: Nevzat TEKİN

Şaİr, Ruh, mekân ve Ortak Kültür

" Araştırmalarım ile ilgili olarak nereye gittiysem benden önce bir şairin oraya uğradığını gördüm ",  demiş FREUD. Şairlerin uğrak yeri yaptığı yer, Freud' un neredeyse ev sahipliği mertebesine ulaştığı ruhtur.  

Psikanalizin babası şairlere ruh kovanının çalışkan arıları demek istemiş olabilir; ancak şair nerede yaşar sorusunun tam cevabı bu mudur? Besbelli ki özlemlerin hüsranlar ile sarmaş dolaş olabildiği, sevdanın bütün gizlerini ayrılığa anlattığı, coşkunun hüznü tanış bellediği bir coğrafya bu. Zaten şairin coğrafyası ayaklarınca hükmettiği yer kadar değildir.

Şairler yaşam ile hayal arasında o incecik çizgide yaşarlar. Bir ayakları yaşamın griliğinde diğer ayakları hayalin siyah veya beyazındadır, üstelik ne yaşamdan ne de hayalden kopukturlar. hayalin kıl testeresi ile yaşamın koca çınar ağaçlarını oymaya, sabırla şekil vermeye çalışırlar.

Şiir de mekân sözcüklerin işlendiği bir dokuma tezgâhıdır. Kimi zaman kırılganlığın tülü örülür bu tezgâhta, kimi zaman ise adaletin koruyucu abası.  

Yerel motiflerin evrensel örgüye yerleştirilme çabalarıyla, yoksulluğa karşı duruşlarıyla, haksızlığa karşı isyanları ile şairler sadece Freud' un bahsettiği gibi ruhun derinliklerinde kalmazlar aynı zamanda ortak kültür arayışındaki insanlığın el feneri olurlar.

Doğan bütün insanların hakkı olan yaşam kalitesi ne yazık ki hem mekânlar arasında hem de insanlar arasında eşitsiz dağılmıştır. Bu eşitsizliği gidermek elbette şairlerin görevi değildir, ancak o eşitsizliğin buran acılarını dizelerine taşımak zorundadır şair.

İnsanın diğer insanlar ve kendisiyle olan yarışında bindiği teknoloji atı kültür çiçekleriyle süslenen bir kulvarda doludizgin yol almaktadır. Tüm insanlığın bir gün gelip ortak kültürel değerlerle yaşayacağına olan inanç, sanatın tutunduğu değerlerden en önemlisidir. Bu anlamda insanlığın yerleşik hayata başladığı ilk günden bu yana alınan yolun yeterli olmadığını söylemek çok zor değildir. Kimileri tarafından ütopik bulunan ortak kültür içinde yaşama hedefi şairleri besleyen ve şairlerden de beslenen bir hedeftir.

Yerele tutunup evrensele varmak, yerelin evrensel değerlerini ön plâna çıkartmak, yerele evrensel değerler önermek şairin yaşadığı mekânda kendine yüklediği görevlerinden sadece bir kaçıdır.

Şair Ian ANDERSON bir şiirinde şöyle demiş: " Ve asker kılıcını kınına sokarken / şair kalemini kaldırır... "

İyi bir gün olsun yarın...

: Nevzat TEKİN,  Çatalca, Şubat 2005                                                                    diğer bir deneme için

               

Bir Onceki Yapıt Teknik Aksaklık Bildiriniz Edebiyat Atölyesi Girisi Türkce veya Diğer Bir Dil Yanılgısını Bildiriniz Sözlük Telif Hakları Kanunu İmla Kılavuzu  Bu yazarımız/Bu yapıt hakkında ODA AKDENİZ ODA EGE ODA MARMARA Enstitü Girisi Bir Sonraki Yapıt